Straatlengte vs lengte straatnaam

Een bekend kartografisch probleem: een korte straat met een lange naam dient gelabelled te worden. Als u dit handmatig doet komt er veel afkorten, afbreken, een kleinere korpsgrootte of een smaller font bij kijken, kort gezegd: heel wat gedoe.

Bij gebruik van tekstplaatsingssoftware om het proces te automatiseren, zoals Label Pro binnen MAPublisher of Maplex binnen ArcGIS kunt u vaak betere resultaten krijgen als u de software opdracht geeft deze straten wat strikter te behandelen. Zo geef ik er de voorkeur aan om in Label Pro aan te geven dat deze straten met een condensed (smallere) versie van het lettertype gelabelled moeten worden, de tekst wordt dan in zijn geheel wat smaller en past misschien wel.

Maar hoe vinden we deze straten? Ik heb een makkelijke formule bedacht om uit te rekenen of een straat wel of niet lang genoeg zal zijn om de hele straatnaam te plaatsen. Dit is uiteraard afhankelijk van de schaal en het lettertype waarmee gewerkt wordt. Daarvoor meten we de breedte (in kaarteenheden) van een kleine letter a in het "basis" lettertype/stijl/grootte. De formule is dan [aantal tekens in straatnaam] / ( [lengte van de straat] / [breedte van kleine letter a]). In het onderstaande voorbeeld is de breedte van een kleine letter a 12 meter:

Formule voor het berekenen van straatlengte vs lengte straatnaam

Hier komt een getal uit. Als het kleiner is dan 1 is er voldoende plek, als het precies 1 is zal het precies passen en als het groter is dan 1 gaat het niet werken. Ik heb dit uitgeprobeerd op een OpenStreetmap dataset van het centrum van Mechelen en de ratios daar liepen van 0.1 tot bijna 20 (de 14 meter lange "Oscar van Kesbeeckstraat").

Op basis van deze ratios heb ik besloten mijn straten naar 2 lagen uit te splitsen. Straten met een ratio kleiner dan 1.25 gaan gelabelled worden met een standaard lettertype (Frutiger 55 Roman), straten met een ratio groter dan 1.25 gaan gelabelled worden met de condensed variant (Frutiger 57 Condensed) en krijgen wat aanvullende regels met betrekking to het verkleinen en afbreken mee.

Eindresultaat van Label Pro labelling

Het resultaat ziet er veelbelovend uit. Nog niet 100% perfect natuurlijk, maar in vergelijking met een oudere workflow zonder deze berekening is er minder ongeplaatste tekst en minder handmatige correctie nodig om tot een goed eindresultaat te komen.

Probeer dit dus eens, de volgende keer dat u met automatische tekstplaatsing aan de gang gaat. Een klein beetje extra voorbereiding kan veel tijd schelen.